De Belastingsamenwerking (voor deelnemende gemeenten muv Breda en Oosterhout) of de gemeente bepaalt elk jaar de waarde van een onroerende zaak, zoals een woning of een bedrijfspand. Deze waarde wordt vastgesteld in een waardebeschikking op grond van de Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ-beschikking).
De vastgestelde waarde vormt de grondslag voor de aanslagen eigenarenheffing en gebruikersheffing onroerende-zaakbelastingen (OZB).
De Rijksbelastingdienst en het waterschap ontvangen de WOZ-waarde van de gemeente en baseren daar het eigenwoningforfait respectievelijk de waterschapsomslag op. De WOZ-waarde begrenst ook de hoogte van de fiscale afschrijving op bedrijfspanden.
Relatie tussen ontwikkeling WOZ en aanpassing tarieven OZB
Uitgangspunt is dat de gemiddeld geraamde waardedaling op de woningmarkt in een gemeente gedurende het belastingjaar wordt gecompenseerd door verhoging van het tarief van die gemeente met hetzelfde percentage.
De hoogte van de aanslag blijft dan gelijk.
Het gaat altijd om gemiddelden.
Afhankelijk van ligging, woningtype en recent beschikbaar gekomen verkoopcijfers kunnen binnen een gemeente de waardeontwikkelingen afwijken van het geraamde gemiddelde.
Ook gerealiseerde verbouw en nieuwbouw heeft een waarde tot gevolg die uitgaat boven de gemiddelde stijging.
Voorbeeld:
Stel dat de gemiddelde waardeontwikkeling op de woningmarkt in een gemeente een prijsdaling te zien geeft van 3% (het percentage verschilt van gemeente tot gemeente).
De gemiddelde waarde van een woning van € 200.000,-- daalt daardoor naar gemiddeld € 194.000,--.
Om dezelfde opbrengst te kunnen realiseren zal de gemeente uit dit voorbeeld haar tarief moeten verhogen met 3%.
Het voordeel van de waardeverlaging met 3% valt weg tegen een verhoging van het OZB-tarief met hetzelfde percentage.
Veel gemeenten willen bovendien het effect van inflatie ondervangen.
Het tarief wordt dan niet alleen verhoogd als compensatie voor de waardedaling, maar bovendien met een inflatiecorrectie van bijvoorbeeld 2%.
In dat geval bedraagt de gemiddelde verhoging van de OZB-aanslag deze 2%.
Zie onderstaand rekenvoorbeeld:
| 2012 | 2013 | Verschil op de aanslag | |
| WOZ-waarde | € 200.000 | € 194.000 (-/- 3%) | |
| Tarief eigen woning | 0,09 % | 0,09 * 1,03 = 0,0927 | |
| OZB eigen woning | € 200.000 * 0,09% = €180 | € 194.000 * 0,0927 = € 180 | Nihil |
| Inflatiecorrectie 2% | 0,0927 * 1,02% = 0,09455 | ||
| OZB woning | € 194.000 * 0,09455=€183,43 | + € 3,43 |
Voor de exacte berekening van tarieven en de compensatie ervan moet worden verwezen naar de betreffende gemeente.
Dat geldt overigens ook voor de tarieven van de andere belastingen.